
تعاوني ها قرباني رانت خواري بنگاههاي دولتي
رضا محمودي درخش رييس اداره ترويج فرهنگ وزارت تعاون بااشاره به سابقه بنگاههاي دولتي در ايران به «تعادل» ميگويد: درگذشته در كنار بنگاههاي دولتي، معمولا يك شركت تعاوني براي از بين بردن بروكراسيهاي دولتي مانند ماليات تاسيس شد تا اين شركتها بتوانند مالياتها را دور بزنند. اين اتفاق بهويژه در بخش صنعت رخ ميداد.
محمودي بااشاره به اينكه به نوعي اين بنگاهها ميخواستند از رانت استفاده كنند، ميافزايد: در ابتداي فعاليت اين تعاونيها، اقدامات خوبي براي حوزه تعاون صورت گرفت اما اين رانتخواريها مانع از فعاليت سالم آنها شد و در واقع هدف و اقدامات اين بخش همسوي هم نبود.
او با طرح اين سوال كه چرا اصلا بايد بنگاههاي دولتي داشته باشيم، تاكيد ميكند: صنعت بزرگي مانند خودرو صاحب يكي از بزرگترين تعاونيها كشور است، اگر اين صنعت بتواند يك بنگاه تعاوني داشته باشد، ميتواند بهتر به فعاليت خود ادامه دهد. در واقع به سازمان بزرگتر و ناظري نياز بود، اما اين سازمانها با سوءاستفاده از منابع مانع از فعاليت درست تعاونيها شدند.
محمودي در تشريح دلايل اين ناسازگاري ميگويد: عدم حمايت مجلس از بنگاهها باعث شد تا اختلالاتي در اين ميان صورت بگيرد. اما مهمتر اين است كه مسوولان اصولا اعتقادي به تعاون ندارند. برخلاف اينكه در سياستهاي اصل44 تعاونيها برجسته شدهاند و مطرح بود كه سهم تعاون به 25درصد برسد، قطعا اين موضوع كارشناسي شده و در نهايت ابلاغ شده بود.
رييس اداره ترويج فرهنگ تعاون توصيههايي براي اين بخش عنوان ميكند: اگر صنعت بزرگي مانند نفت و بحث پالايشگاهي به مردم واگذار شود، همچنين اگر در كنار بنگاههاي دولتي تعاونيهاي جديد شروع به فعاليت كنند، بنگاههايي كه كار فقرزدايي و توليد را در دست دارند، در واقع به اين دليل كه تعاونيها شريك دولت هستند، ميتوانيم شاهد بهبود اين بخش باشيم. تعاون نيازمند ديد از يك سطح برابر است نه اينكه از بالا به اين بخش ديده شود. در آخر اينكه در بنگاهها از تعاونيها بهعنوان يك اسم استفاده نشود؛ اقدامي كه شايد براي بنگاهها تعريف نشده بود.
برچسب:
نویسنده: حامد شاکری